Zeldzame eerste druk dagboek Anne Frank in Fenix

30 April 2026, 17:27 uur
Rotterdam & Regio
mainImage
Titia Hahne

Fenix, het kunstmuseum over migratie in Rotterdam, presenteert vanaf vandaag een eerste, zeldzame druk van Het Achterhuis. De oplage van de eerste druk in 1947 bedroeg slechts 3.036 exemplaren. Het exemplaar van Fenix in originele stofomslag verkeert in goede staat. Het dagboek is vorig jaar door het museum verworven en nu voor het eerst te zien voor bezoekers. 

In 1933 vlucht Anne Frank met haar familie door het toenemend antisemitisme in Duitsland naar Nederland. Hier wonen ze als Duitse staatsburgers, tot het naziregime deze nationaliteit in 1941 van hen afneemt. Ze krijgen er geen andere nationaliteit voor terug en zijn daarmee stateloos. Tijdens het onderduiken in het achterhuis van haar vaders kantoorpand schrijft Anne in haar dagboek: “Nu is mijn eerste wens na de oorlog, maak me Nederlander! Ik houd van de Nederlanders, ik houd van ons land (...).” Deze wens wordt nooit vervuld. Ze sterft zonder nationaliteit in concentratiekamp Bergen-Belsen. Haar dagboek verschijnt twee jaar later dankzij haar vader Otto, de enige van het gezin die de Holocaust overleeft. Het Achterhuis is inmiddels in ruim zeventig talen gepubliceerd en behoort tot de meest gelezen boeken ter wereld.  

“In Fenix vind je talloze migratieverhalen over oorlog, vluchten, identiteit en je thuis voelen. Hoewel Anne Frank zich Nederlands voelde, was zij dat formeel niet. Pas na haar dood groeide ze uit tot een wereldberoemd Nederlands icoon. Juist daarom voelt het passend en betekenisvol om haar verhaal op deze plek te vertellen.” -  Anne Kremers, directeur Fenix

Van Rotterdamse boekwinkel naar museum 

Het dagboek in Fenix bevat een winkelierslabel van de Rotterdamse boekhandel H. Swarte aan de Zwart Janstraat, een zaak die inmiddels niet meer bestaat. Ook bevat deze editie een omslag met gele letters, die typerend is voor de eerste druk. Latere uitgaven hebben een andere kleur opdruk. Naast de tekst bevat het boek twee fotografische reproducties van het interieur van het Achterhuis, een plattegrond en twee facsimile's: afdrukken van pagina's in het originele handschrift van Anne. Het dagboek wordt samen met andere herinneringen aan de veelbewogen geschiedenis van migratie en bijna 200 kunstwerken van over de hele wereld getoond in de collectiepresentatie van Fenix.